Boşanma davalarının en çok tartışılan başlıklarından biri olan yoksulluk nafakasıyla ilgili Anayasa Mahkemesi’nden kritik karar geldi. AYM, Türk Medeni Kanunu’nun 175. maddesinde yer alan “süresiz olarak” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna hükmetti. Kararın temelini, Antalya 12. Aile Mahkemesi’nin yaptığı itiraz oluşturdu. AYM, 4 Haziran 2026 tarihli kararıyla düzenlemeyi esastan inceleyerek “süresiz olarak” ibaresinin iptaline karar verdi. Kararın gerekçesi ise 30 Eylül 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlandı.
AYM: YÜKÜMLÜLÜK ÖNGÖRÜLEBİLİR OLMALI
AYM’nin değerlendirmesinde, mevcut düzenlemenin nafaka yükümlüsünü herhangi bir süre sınırı olmaksızın borç altında bırakabildiğine dikkat çekildi. Mahkeme, boşanma sonrasında taraflardan birinin yoksulluğa düşmesini önlemek amacıyla nafaka öngörülmesinin meşru olduğunu belirtirken, nafaka yükümlülüğünün herhangi bir ölçüt belirlenmeden kategorik biçimde süresiz olarak devam etmesinin yükümlü açısından ağır bir külfete dönüşebileceğini değerlendirdi. Kararda, boşanma sonrasında tarafların ekonomik ve sosyal durumlarının dikkate alınması gerektiği vurgulanırken, nafakanın süresinin belirlenmesinde somut olayın koşullarının gözetilebilmesine imkan sağlayacak daha öngörülebilir bir yasal çerçeveye ihtiyaç bulunduğu belirtildi.
NAFAKA TAMAMEN KALDIRILMADI
AYM’nin kararıyla yoksulluk nafakası bütünüyle ortadan kaldırılmış değil. İptal edilen düzenleme, nafakanın “süresiz olarak” talep edilebilmesine ilişkin ibare oldu. Mahkeme, bundan sonraki düzenlemede nafakanın süresinin belirlenmesine ilişkin ölçütlerin açık ve öngörülebilir şekilde ortaya konulması gerektiğine işaret etti. Dolayısıyla karar, kanunda belirli bir yıl sınırı getirildiği anlamına da gelmiyor. Yeni düzenlemenin nasıl şekilleneceği, TBMM tarafından yapılacak yasal düzenlemeyle netleşecek.
KARAR HEMEN UYGULANMAYACAK
AYM, iptal hükmünün yürürlüğe girmesini 9 ay erteledi. Buna göre kararın Resmî Gazete’de yayımlandığı 30 Eylül 2026 tarihinden itibaren 9 aylık süre başlayacak ve iptal hükmü 30 Haziran 2027’de yürürlüğe girecek. Mahkeme, bu sürenin yeni bir yasal düzenleme yapılabilmesi ve ortaya çıkabilecek hukuki boşluğun önlenmesi amacıyla gerekli olduğunu değerlendirdi.
ANTALYA’DAN GELEN BAŞVURU KRİTİK KARARA DÖNÜŞTÜ
Kararın dikkat çeken yönlerinden biri ise sürecin Antalya’dan başlaması oldu. Antalya 12. Aile Mahkemesi, önündeki yoksulluk nafakasının artırılması ve kaldırılması taleplerine ilişkin davada, Türk Medeni Kanunu’nun 175. maddesindeki “süresiz olarak” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğu kanaatine vararak konuyu AYM’ye taşıdı.
AYM’nin kararıyla birlikte Türkiye’de boşanma sonrası yoksulluk nafakasının süresine ilişkin yeni bir hukuki dönemin kapısı açılmış oldu. Ancak mevcut sistemin nasıl değişeceği, önümüzdeki 9 aylık süreçte yapılacak yasal düzenlemeyle kesinlik kazanacak.
